Wednesday 19 Chaitra, 2076 | March 31, 2020
Menu

नागरिक शनिबार

महिला सहभागिता जरुरी

(0 votes)
कमला पन्त कमला पन्त
राजाको प्रत्यक्ष शासनको विरोधमा राजनीतिक दलले गरेको आन्दोलनले सडक तात्दै थियो। त्यही बेला कमला पन्त गर्भवती थिइन्। स्वतन्त्रताको पक्षमा उर्लिएको ‘महाअभियान' को यात्रालाई गर्भले रोक्न सकेन।
तातो सडक, दिनहु“को धरपकड, जेल बसाइ, लाठीचार्ज, भागाभाग अनि टियर ग्याससँग उनी जुधिरहिन्। उनको जुधाइले लोकतन्त्रलाई मजबुत गरायो तर त्यही टियर ग्यास र टायरको धुलो–धपेडीले पेटको बच्चालाई कमजोर बनाइदियो। कमजोर स्वास्थ्य भएको छोरालाई उनले जन्म त दिइन् तर चार वर्षभन्दा बढी जीवित रहन सकेन।
‘मलाई छोरो गुमेको पीडा एकातिर छ,' उनले भनिन्, ‘सँगसँगै देशले लोकतन्त्र पाएकोमा सन्तोष।' उनले लोकतन्त्र र प्रजातन्त्रको रक्षाका लागि आफूले जीवनको सबैभन्दा महत्वपूर्ण चिज गुमाएको सुनाइन्। ‘मैले मात्र होइन, धेरै आमाले सन्तान गुमाएपछि लोकतन्त्र आएको छ,' उनी भन्छिन्, ‘अब आमाहरूले सन्तान गुमाउने दिन नआओस् भन्न चाहन्छु।'
२०२१ जेठ १४ गते गोर्खामा जन्मेकी पन्तले काठमाडाैं पद्मकन्या क्याम्पसबाट २०५० सालमा नेपालीमा स्नातकोत्तर गरिन्। विद्यार्थी राजनीतिमा सक्रिय भइरहिन्। क्याम्पस प्रवेशको पहिलो वर्षदेखि नै नेपाल विद्यार्थी संघमा रहेर काम थालिन्। उनी ०४६ सालतिर संघको अध्यक्ष बनिन्। त्यतिखेर पञ्चायती व्यवस्थाको विरोधमा जनआन्दोलनको भव्य तयारी भइसकेको थियो। त्यहाँ उनले आन्दोलनको पक्षमा जनलहरलाई संगठित गर्दै नेतृत्व लिइन् र आफ्नो क्षमता देखाइन्।
२०४२ को सत्याग्रहमा सक्रिय सहभागिता जनाएकी उनले त्यतिखेर मात्रै महसुस गरिन्– राजनीतिबाट बाहिरिन सकिन्न। २०४६ सालको परिवर्तनपछि त्रिभुवन विश्वविद्यालयको परिषद् सदस्यमा निर्वाचित उनले २०५१ सालको मध्यावधि निर्वाचनमा टिकट पाइन् र गोर्खा २ बाट प्रतिनिधिसभा सदस्य बनिन्। २०५६ सालको संसदीय निर्वाचनमा पनि उनी गोर्खाबाटै विजयी भइन्। 
२०५५–५६ मा महिला, बालबालिका तथा समाज कल्याण मन्त्री बनेकी पन्तले आफ्नो कार्यकालमा राष्ट्रिय महिला आयोग र बालबालिकाको कल्याणका लागि केन्द्रीय समितिलगायत अवधारणा अगाडि सारिन्। महिलाविरुद्ध हुने भेदभाव उन्मूलनसम्बन्धी महासन्धिलाई बढावा दिने कार्यक्रममा पनि उनको उल्लेख्य भूमिका छ।
पैतृक सम्पत्तिसम्बन्धी विधेयक ल्याउन आफूले निकै मेहनत गरेको उनी बताउँछिन्। ‘महिलालाई आर्थिक रूपमा सक्षम नबनाई मुक्ति सम्भव छैन,' उनले भनिन्, ‘निर्णायक तहमा महिलाको समान सहभागिता आवश्यक छ।'
नेपालका म्याराडोना

नेपालका म्याराडोना

दक्षिण अमेरिकी खेलाडी म्याराडोना सन् १९८० को दशकमा विश्व फुटवलमा ‘वादशाह' उन्मुख नाम थियो। ठिक त्यहि समयमा मणि विक्रम शाहले नेपाली दर्शक दिर्घाबाट ‘म्याराडोना' को उपाधि पाइरहेका थिए।

जेठी थकाल्नी

जेठी थकाल्नी

‘फेरि मार्ने भए, यी ग्वालाहरुको ढंग छैन, बिहान एउटा लडेर मरिगो,' कानमा खच्चडका घाँटीमा झुन्ड्याइएका घन्टीका आवाज ठोक्किनासाथ उनका सय एक वर्षे चिम्सा आँखा त्यतै तानिए।

'महान् सहिद'मा रातो धर्का

कवि इच्छुकको बारेमा सम्झन लायक 'ठूल्ठुला' प्रसंगहरू नहुने नै भए। २०५८ सालताका म एउटा सानो 'कमरेड कवि' त्यसमा पनि अन्तर्मुखी। जिब्रोमो 'चिप्लो पदार्थ'को कमी भएको म ठूल्ठुला कमरेडहरूसँग त्यति सजिलै...

मान गुमाइरहेका प्रतिष्ठान

मान गुमाइरहेका प्रतिष्ठान

विधागत उन्नतिका निम्ति एउटा प्रतिष्ठान पर्याप्त भएन भन्ने आवाज २०४६ सालको परिवर्तनसँगै उठेको हो। त्यसैले उतिबेलैदेखि विधागत विशेषताअनुसार प्रतिष्ठान बनाउने प्रयत्न सुरु भयो। तर गणतन्त्र ल्याइएपछि मात्र त्यस आवाजले मूर्तरूप...

पत्तै नपाई पैसा गायब

पत्तै नपाई पैसा गायब

पहिले पैसा लुट्न भौतिक आक्रमण गर्नुपर्थ्यो, अहिले कोठामै बसेर अपराधीले संसारभरको पैसा लुट्न सक्छ। पहिले एकजनाले अपराध गर्दा पीडित हुने एक–दुईजना मात्रै हुन्थे। अहिले हजारौं पीडित हुन्छन्। अपराध गर्नलाई ठूलो...

कटाक्षमा हुर्किएका 'हुरीका चल्ला'

कटाक्षमा हुर्किएका 'हुरीका चल्ला'

थ्रिलरका गीतहरूले संसारमा राज गरिरहेका बेला काठमाडौंमा भीम तुलाधर उदाए। लामो कपाल, कालो गगमाथि कालै ड्रेस लगाएर स्टेजमा उक्लिँदा कसैले माइकल ज्याक्सनलाई सम्भि्कए त कसैले एलोसपेर्सीलाई। 'मायालुलाई...' जब उनी गिटार...

ताजमहल, गगल र 'मिस्टर नो-अल'

ताजमहल, गगल र 'मिस्टर नो-अल'

ताजमहल औधी सुन्दर छ भन्ने वाक्यबाट यो आलेख सुरु भयो भने नपढिने खतरा छ। सबलाई थाहा भएको तथ्य लेखिरहनुको अर्थ रहेन। सूर्य पूर्वबाट उदाउँछ भनेर दोहोर्‍याइरहँदा कसलाई पो जङ चल्दैन...

घरभित्रै फुटबल

बिहानको चिसोमा धापासीका सुनिल लामा नक्साल पुग्छन्। नक्सालमा चिनिया एम्बेसीको पछाडि एक्स–सेल रिक्रियसन सेन्टर छ। त्यहीँ आइपुग्छन्– दिवाकर, विक्रम, निमा, सुनिल र सुनिलका अरू साथीहरू।