Thursday 16 Bhadra, 2073 |
Menu

अर्थ

republica-headerdiscount-subscribe1

istl

राष्ट्रपति सीको सम्भावित भ्रमण

(0 votes)
प्रधान मन्त्री केपी शर्मा ओली पहिला चीन जाने हुन् कि भारत भन्ने अन्योल कायमै रहेका बेला चिनियाँ राष्ट्रपति सी जिनपिङको नेपाल भ्रमण चर्चामा आएको छ। सन् २०१५ मै उनी नेपाल आउने संकेत मिलेको थियो। उक्त वर्ष उनले हालसम्मका चिनियाँ राष्ट्रप्रमुखहरूको रेकर्ड तोड्दै १४ मुलुकको भ्रमण गरे। तर, नेपालको राजनीतिक अस्थिरता तथा नयाँ संविधानलाई लिएर बढ्दो विवादका कारण सीको यता आउने कार्यक्रम प्राथमिकतामा परेन।
सम्पादकीय

Email This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it.
nepali-patro-june
कसैको चासो त कसैको हस्तक्षेप चलिरहेका समयमा यता आउँदा गलत सन्देश जान सक्ने कुरामा चिनियाँ नेतृत्व सतर्क रह्यो। गत असोज ३ गते नेपालमा नयाँ संविधान जारी भयो, त्यसको चीनले सहर्ष स्वागत पनि गर्योो। अब यो समय चिनियाँ राष्ट्रपतिलाई नेपाल भ्रमण गराउन सक्नु हाम्रो हितमा हुने देखिन्छ।

असल सम्बन्ध रहेका तथा सीमा जोडिएका देशका प्रमुख छिमेक भ्रमणमा निस्कनुलाई सामान्य तालिका मान्न सकिन्छ। त्यस्ता भ्रमणका उद्देश्य कहिले धार्मिक पनि हुनसक्छन् त कहिले सद्भाववृद्धिका निम्ति। हालै अचानक भारतीय प्रधान मन्त्री नरेन्द्र मोदी पाकिस्तान गए र सद्भाव बढाउन चाहे। तर, चीनजस्तो उदीयमान अर्थतन्त्र तथा विशाल मुलुकका राष्ट्रपतिको सानो देश नेपाल भ्रमण निकै अर्थपूर्ण रहन्छ। यसै पनि सार्वभौमसत्ता सानो र ठूलो देशको समान हुन्छ भन्ने मान्यता चीनले राख्दै आएको छ। उनको सम्भावित नेपाल भ्रमणलाई लाभकारी बनाउन नेपाल अग्रसर हुनुपर्छ। त्यसकारण पनि यसबखत चीनभन्दा नेपालले गम्भीर गृहकार्यमा जुट्नु आवश्यक छ। चीनले नेपाललाई विभिन्न कोणबाट सहयोग गर्न चाहेको छ। भारतीय नाकाबन्दीपछि चीनतिर आशाका नजर दौडाएको नेपालले सीको भ्रमणलाई उपलब्धिमूलक पार्न सक्नुपर्छ। भारतनिर्भर रहँदै आएको नेपालको व्यापारका केही अंशमात्रै भए पनि अब चीनसँग आकर्षित गर्नेतिर ध्यान पुर्यारउनुपर्छ। यद्यपि, भारतसँग चिसिएको सम्बन्धको बदला चीनसँग हातेमालो गरेर लिने काम कुनै पनि हालतमा गर्नु हुँदैन। दुवै छिमेकीसँग राम्रो सम्बन्ध कायम राख्नु हाम्रो हितमा हुनेछ। एउटाका विरुद्धमा अर्कोलाई प्रयोग गर्ने सोच राख्नु पनि हुन्न।

प्रधान मन्त्री ओलीले छिट्टै चीन भ्रमण गरे भने इन्धनलगायतका केही अत्यावश्यक वस्तुको सम्झौता हुन सक्ने देखिन्छ। तर, सी नेपाल आउँदा भने बहुपक्षीय सम्झौता र दुई देशबीचको सम्बन्धमा नयाँ आयाम थपिन सक्छ। सडक, रेलमार्ग, तेल पाइपलाइन, द्विपक्षीय लगानी तथा सुरक्षण, एकीकृत पर्यटन प्रवर्द्धनलगायतका सम्झौता हुन सक्दा नेपाललाई फाइदा हुन्छ। यसका साथै चीनले केही समयअघि नै काभ्रेको पाँचखालमा सेज (विशेष आर्थिक क्षेत्र) निर्माण गरिदिने प्रस्ताव गरेको थियो, त्यसलाई पनि अघि बढाउन सकिन्छ। भुइँचालोले क्षति पुर्याकएका संरचना निर्माणमा पनि उसको सहयोग लिन सकिन्छ। त्यसका अतिरिक्त इन्धनको चरम अभाव व्यहोरिरहेको नेपाललाई चीनले पछिल्लो पटक अनुदानमा दिने भनेको १३ करोड लिटर पेट्रोल पनि सकेसम्म छिटो ल्याउन सकिने छ।

उता, बेइजिङमा गत साता सम्पन्न विदेश मन्त्री स्तरीय दुई पक्षीय वार्तामा पनि उच्च स्तरीय भ्रमणलाई निकै महत्व दिइएको थियो। र, ८ बुँदे खाकामा 'ज्वाइन्ट इकोनोमिक एन्ड टे्रड कमिसन' तथा मन्त्री वा उपमन्त्री तहमा विस्तृत गृहकार्य गरी सम्झौताको अन्तिम दस्तावेज तयार गर्ने र शीर्ष नेतृत्वको भ्रमणका बखत त्यसलाई औपचारिकता दिने तयारी गरिएको थियो। द्विपक्षीय सन्धि–सम्झौताको स्पष्ट र गम्भीर तयारीबिना सीले नेपाल भ्रमण गर्ने अवस्था छैन। राष्ट्रपतिको भ्रमणमा दुई देशबीचको सम्बन्धमा अर्को उचाइमा पुगोस् र भए–गरेका सन्धि–सम्झौता पूर्णरूपमा लागु होस् भन्ने बेइजिङको चाहनालाई स्वागत गर्नुपर्छ। सहयोग दिनेले आफ्नो सहयोगको पूर्णरूपमा सदुपयोग भएको हेर्ने इच्छा राख्नु अन्यथा होइन।

निरन्तर राजनीतिक संक्रमणका कारण अर्थतन्त्र जर्जर बनेको नेपालले छिमेकी चीनसँग सन्धि–सम्झौता गर्दा गम्भीर गृहकार्य गर्नु आवश्यक छ। दुर्भाग्य, त्यसका निम्ति कुनै तयारी सरकारबाट भएको देखिँदैन। हतारमा गरिएका कतिपय सन्धि–सम्झौताले कालान्तरमा राष्ट्रलाई घाटा पार्छ। चीनका राष्ट्रपतिको भ्रमणको वातावरण तयार पार्ने र उक्त उदीयमान शक्तिसँग आफ्नो हितमा व्यापारलगायतका अन्य सन्धि–सम्झौता गर्न नेपालकै भूमिका प्रभावकारी हुनु आवश्यक छ।

प्रतिक्रिया

सुरुङ सकिनेबित्तिकै मेलम्ची पानी

सुरुङ सकिनेबित्तिकै मेलम्ची पानी

काठमाडौं- दुई दशकदेखि मेलम्ची पानी पर्खिरहेका उपत्यकाबासीले सुरुङ खन्ने काम सकिँदाबित्तिकै पानी उपभोग गर्न पाउने भएका छन्। मुख्य कामको रुपमा रहेको सुरुङसहित अन्य कामको प्रगतिमा सुधार भएपछि उपत्यकाबासीको मेलम्ची प्रतीक्षा...

कुखुराबाट ३३ अर्ब ७२ करोड रूपैयाँ आम्दानी !

कुखुराबाट ३३ अर्ब ७२ करोड रूपैयाँ आम्दानी !

चितवन– नेपालमा व्यावसायिक कुखुरा पालन फार्महरुले मासु, अन्डा र चल्ला बिक्रीबाट एक वर्षमा रु. ३३ अर्ब ७२ करोड ४० लाख २३ हजार आम्दानी गर्ने गरेका छन्।

रोजगारपीडितलाई क्षतिपूर्ति पाउन सकस

रोजगारपीडितलाई क्षतिपूर्ति पाउन सकस

काठमाडौं- मोरङ, उर्लाबारी–८ सुनझोडाका झमकबहादुर थापा अचेल बेचैन छन्। निड इम्प्लोइमेन्ट सर्भिस प्रालिले मलेसियाको सेङ इप फर्निचर उद्योगका लागि पठाएका थापा साढे एक महिनामै घर फर्र्किएपछि निराश हुन पुगेका हुन्।

सेयर परिसूचक उक्लेको उक्ल्यै

सेयर परिसूचक उक्लेको उक्ल्यै

काठमाडौं–सेयर बजारको तथ्यांकीय मापक नेप्सेले लगातार तेस्रो दिन नयाँ कीर्तिमान बनाएको छ । मंगलबार परिसूचक र कारोबार रकम दुवैमा कीर्तिमान बनेको हो । एक साता अघिदेखि लगातार दोहोरो अंकले बढ्दै...

चन्द्रागिरिमा केबलकार सरर‍‍‍‍‍...(भिडियो)

चन्द्रागिरिमा केबलकार सरर‍‍‍‍‍...(भिडियो)

काठमाडौं– धुलोको साम्राज्यमा पसेजस्तो लाग्ने कुइरीमण्डल सडक। एकसाथ गुड्छन्– लरी, ट्रिपर, बस, मोटरसाइकल र कारहरु। त्रिपुरेश्वरदेखि थानकोटसम्म पुग्दा लाग्छ नेपालमा फोक्सो बिगार्ने धुँवा एवं हिलो, भत्किएका सडकबाहेक अरु केही छैन।

नयाँ गभर्नरको हस्ताक्षरित नोट आयो, दृष्टिविहीनले छामेर पत्ता लगाउन सक्ने

नयाँ गभर्नरको हस्ताक्षरित नोट आयो, दृष्टिविहीनले छामेर पत्ता लगाउन सक्ने

काठमाडौं- नेपाल राष्ट्र बैंकका नयाँ गभर्नर चिरञ्जीवी नेपालले हस्ताक्षर गरेको नोट पहिलोपटक बजारमा आएको छ। नयाँ गभर्नरको हस्ताक्षरसहित पहिलोपटक बजारमा आएको नोट सय दरको हो। उक्त नोटमा दुइटा गैंडाको चित्र...

अलैचीको अस्थीर मूल्यले किसान चिन्तित

अलैचीको अस्थीर मूल्यले किसान चिन्तित

पाँचथर-सिदिन–७ का एकुका टेकवहादुर केरुङले गत मंसिरमा अलैचीको मूल्य प्रतिमन (४० केजी) ९० हजार रुपैयाँ पुगेपनि थप बढ्ने आस गरे। अघिल्लो सिजनमा प्रतिमन एक लाख १६ हजार रुपैयाँसम्ममा बिक्रि भएको...

एकै दिन २ अर्बको सेयर किनबेच

एकै दिन २ अर्बको सेयर किनबेच

काठमाडौं- पछिल्लो समय क्रमशः बढ्दै आएको सेयर कारोबार आइतबार दुई अर्ब रुपैयाँ नजिक पुगेको छ। यस दिन नेपाल स्टक एक्सचेन्ज (नेप्से) मा एक अर्ब ९६ करोड ४७ लाख रुपैयाँको सेयर...