Monday 18 Baishak, 2074 |
Menu

नागरिक शनिबार

republica-headerdiscount-subscribe1

istl

केदारनाथको शिर डोलेश्वर

(0 votes)
केदारनाथको शिर डोलेश्वर
डोलेश्वर महादेव भक्तपुरको सिपाडोल गाविसमा पर्छ। काठमाडौंबाट अरनिको राजमार्गमा करिब १५ किमि गएपछि भक्तपुरको जगाती भन्ने ठाउँ आउँछ, त्यहाँबाट करिब ४ किमि दक्षिण पूर्वमा डोलेश्वर मन्दिर छ। बाटो सानो र कच्ची हुँदा साना सवारी साधनलाई बर्सात्मा अलि गाह्रो हुनसक्छ। समग्रमा त्यहाँसम्म पुग्न त्यति गाह्रो छैन। सार्वजनिक सवारी साधनबाट जाँदा भने जगातीको केदारनाथ चोकबाट हिँड्नुपर्छ।
nepali-patro-june
काठमाडौंका देवालय, शिवालयको धेरै प्रचार भइसक्दा पनि प्राचीन र अत्यन्त पवित्र डोलेश्वर पुण्य भूमिबारे धेरैलाई थाहा थिएन। यसो हुनुमा पनि कारण छ, किंवदन्तीअनुसार महाभारतको युद्धपछि पाण्डवहरू स्वर्ग जान लाग्दा केदारनाथको दर्शन गर्न गए, तर भगवानले आफ्ना सन्तान नाश गरेर आएका भनी उनीहरूलाई दर्शन दिन चाहनुभएन। भगवानले त्यसपछि राँगो रूप धारण गरी त्यहाँबाट भाग्न खोज्दा भीमले पुच्छर समाते, शिर भने उछिट्टियो। कलियुगमा गएर त्यो शिरबारे जानकारी हुने विश्वास भएअनुसार अहिले पत्ता लागेको मानिन्छ। त्यो शिर नै डोलेश्वर भएको मान्यता छ। त्यसैले यसलाई भारतको उत्तराखण्डस्थित केदारनाथजीको शिरोभाग पनि भनिन्छ। 
हालै भारतको उत्तराखण्डमा बाढीले धेरै भाग र मठ मन्दिर विनाश गर्दा पनि केदारनाथ मन्दिरलाई केहि भएन। जबसम्म भगवानको शिरको मन्दिरलाई केही हुन्न तबसम्म केदारनाथ मन्दिरलाई केही नहुने विश्वास लिइएको छ। यसै कारण पनि केदारनाथको पूजा नियमित नहुँदासम्म भक्तपुरको यही मन्दिरमा केदारनाथका मुख्य पुजारीको अनुरोधमा केदारनाथको नियमित पूजा भइरहेको छ। 
२००९ को अगस्टमा केदारनाथ पीठका मुख्य पुजारी श्री १००८ जगत गुरु भीमाशंकरले मन्दिरको मुख्य द्वारमा रहेको शिलालेख अनावरण गरी यो मन्दिर नै केदारनाथको शिर भएको पुष्टि गर्नुभएको थियो। त्यही बेला उहाँले मन्दिरमा रुद्राभिषेक पूजा सुरु गर्नुभएको थियो।
गुम्बज शैलीमा बनेको डोलेश्वर मन्दिर आकर्षक छ। यसलाई विमलेश्वर र सिपारे महादेव पनि भनिन्छ। मन्दिरभित्र सादा ठूलो शिवलिंग छ। छेउछाउमा धारा, घन्ट र अन्य कलात्मक वस्तु छन्। शिवरात्रि र बालाचतुर्दशीका अवसरमा यहाँ श्रद्धालुको भीड लाग्छ। साउन महिनाभर डोलेश्वरमा जल चढाउन भक्तहरूको घुइँचो हुन्छ। 
मन्दिरबाहिर फूलपाती र खाजा बेच्ने स–साना पसल छन्। मन्दिर परिसरमा धारा, भजन घर आदि छन्। धेरै भौतिक पूर्वाधारका काम हुन बाँकी छ। सरकारी र निजी स्तरमा गुरु योजनाअनुसार काम सुरु भइरहेको छ। 
अरनिको राजमार्गको केदारनाथ चोकबाट मन्दिरसम्म पुग्ने बाटो त्यति राम्रो नहुनु, ठाउँ–ठाउँमा दुई वटा सवारी सधान पास हुन गाह्रो हुनु, मन्दिरसम्म सार्वजनिक सवारी साधन नचल्नु अनि वरपर भौतिक पूर्वाधार विकासमा कमीले तीर्थयात्रीलाई असुविधा पुग्ने देखिन्छ। मन्दिरबारे जति प्रचार हुँदै जान्छ त्यति नै तीर्थयात्री संख्या बढ्ने भएकाले चाँडै पूर्वाधार विकासमा जोड दिन जरुरी देखिन्छ।

Leave a comment

व्यापकता पाउँदै नेपाल संवत्

चुन्दा बज्रचार्य हिजोआज निकै व्यस्त छिन् । विभिन्न कार्यक्रममा भ्याई–नभ्याई छ । उनको व्यस्तता नजिकिँदै गरेको चुनाव प्रचारको लागि होइन । 'नेपाल संवत् न्हूँदा राष्ट्रिय समिति ११३४' की अध्यक्ष रहेकी...

जुत्ता

सूर्य हिँड्नेशताब्दीऔं पुरानो अप्ठेरो यात्रा हिँडेपछिआफ्नो मरुभूमिको जस्तो आँखा बोकेकोअनुहार चाटेरचुपचाप चुपचाप बसिरहेको छु मभोलिको बाटोको प्रतीक्षामा,कहिल्यै साथ छाडिन मैलेहिमालमा, पहाडमा, बेँसीमा, तराईमाप्रेम, युद्घ, प्राप्तिमा,एकनासआफ्नो थाप्लोलाईसाइज साइजको पैताला बनाएर हिँडिरहेँ...

प्रकृतिको काखमा ओख्रेनी

प्रकृतिको काखमा ओख्रेनी

एफएम सुनिरहेका कुखुरा! संगीत सबैलाई मन पर्छ। वनस्पति र जीवजन्तुलाई पनि। त्यसैले त दाबा शेर्पाको खोरमा रेडियो घन्कन्छ। साउन ३ गते सुन्दरीजलमाथि मुलखर्क पुग्दा शेर्पाको खोरमा एफएम बजिरहेको थियो।

साढे छ हजारको जुत्ता

साढे छ हजारको जुत्ता

२५ अप्रिल २००८ । राति करिब ८ बजे भतिजा कृष्णलाई भेट्न म बोस्टन पुगेको थिएँ । उनले मलाई बोस्टनको साउथ स्टेसनबाट लिएर आफ्नो डेरा एल्स्टन पुर्याए । धेरै वर्षपछि भेट्दा...

दसैंमा गुलजार शक्तिपीठहरू

दसैंमा गुलजार शक्तिपीठहरू

प्रथमं शैलपुत्री च द्वितीयं ब्रह्मचारिणी तृतीयं चन्द्रघण्टेति कुष्माण्डेति चतुर्थकम् पञ्चमं स्कन्दमातेति षष्ठं कात्यायनीति च सप्तमं कालरात्रीति महागौरीति चाष्टमम् नवमं सिद्धिदात्री च नवदुर्गाः प्रकीर्तिताः ।।

प्रश्नहरू अझै रुमल्लिएकै छन्

प्रश्नहरू अझै रुमल्लिएकै छन्

एउटा अजंगको रूख छ। केही मान्छे जम्मा भएका छन्, अहिले त्यो रूख वरिपरि। तिनीहरू गम्भीर चिन्तनपछि एउटा निर्णयमा पुगेका छन् कि त्यस रूखलाई काट्नैपर्छ। रूख ढाल्ने बन्चरो, हँसियाजस्ता हतियार पनि...

बोझ होइन बुढेसकाल

बोझ होइन बुढेसकाल

सन् १९८३ मा अमेरिकाको हवाई छँदा अन्तर्राष्ट्रिय फेस्टिभलमा जापानी फिल्म हेरेकी थिएँ– 'ब्यालेड अफ नारायामा'। त्यस बेला हामी (श्रीमान्–श्रीमती) तन्नेरी नै थियौं। घरमा बूढो भएर थला परेका कोही थिएनन्। जापानी...

स्वामित्वको विवाद

स्वामित्वको विवाद

चितवन- वन विज्ञान अध्ययन संस्थान हेटौंडा क्याम्पसमा नवगठित कृषि तथा वन विश्वविद्यालय र त्रिभुवन विश्वविद्यालयबीच स्वामित्वको विवाद कायमै रहँदा पठनपाठन प्रभावित भएको छ। दुवै विश्वविद्यालयले विद्यार्थी भर्ना जारी राखेका कारण...